Емынæ

Иууылдæр амæлдзысты: Знауыры районы абухы африкæйаг емынæ

328
(ранӕуӕггонд 11:17 01.10.2018)
Районы цалдæр хъæуы амард 120 хуыйы, тасы зонæйы ис минæй фылдæр хæдзарон фосы, ветеринарон службæтæ та фæдзæхсынц, рын кæм апарахат, уым иу хуы дæр кæй нал аирвæздзæн

ЦХИНВАЛ, 28 сен — Sputnik, Плиты Фатимæ. Хуссар Ирыстоны Знауыры районы абухы африкæйаг емынæ. Рын дыууæ мæймæ ныццагъта цалдæр хъæуы 120 хуыйы. Районы ветеринарон дохтыртæ сидынц, низ цы районты апарахат ис, уым хуыйы мыггаг ныццæгъдынмæ, ома низæй чи нæма фæрынчын, уыдон аргæвдын. Сæ хъусинагмæ гæсгæ, низ цы хъæуты апарахт ис, уым æппæт хуытæ дæр амæлдзысты.

"Африкæйаг емынæйæ мæлы æрмæстдæр хуытæ. Терегуаны хъæууон администрацимæ цы хъæутæ хауы, уыдонæй се 'ппæты дæр фæзынд низ — Терегуан, Дзагъина, Рындзыхъæу(Ожора) æмæ Сиукъаты(Гъаристау) хъæуты. Ныр дыууæ мæйы тох кæнæм рыны фæстиуджытимæ. Инструкцимæ гæсгæ, хуыты мæрдтæ ныгæд цæуынц арф, ацы районæй хуыйы фыд ласæн нæй", — загъта Sputnik районы сæйраг ветеринарон дохтыр Хъотайты Ӕхсар.

Районы ветеринарон службæтæ сидынц, низ цы ран нæма фæзынд, уым цæмæй хуыты дарой æнæ æддæмæ уадзгæйæ.

"Ӕрзылдыстæм хъæууон хæдзарады министрады минæвæрттимæ, фæдзæхсæм адæмы, цæмæй сæ хуытæ æддæмæ ма уадзой. Низы ныхмæ вакцинæ нæй, ныридæгæн вирус кæны мутаци æмæ йыл вакцина нæ тых кæны", — бафтыдта ветеринар.

Африкæйаг емынæ Хуссар Иры фæстаг æзты апарахат ис цалдæр хатты. 2011-2012 æзты ацы низæй ныццагъдысты хуытæ республикæйы цалдæр районы, уæд хицауад самал кодта компенсацитæ зианбаййафæг бинонтæн – хуыты ныхмæ лæвæрд цыдысты фыстæ. Фæлæ фæстæдæр куыд рабæрæг ис, афтæмæй уый разынд арсы лæггад – фыстæ дæр разындысты рынчын (бруцеллезæй). Уый фæстæ ма рын апарахат ис 2016 азы дæр, фæлæ уæд зианбаййафæг бинонтæм рынчын фыстæ дæр нал æрхауд.

"Дыууæ дзæргъ дарын, дыууæтæн дæр ис хъыбылтæ. Мæхицæн дзы цал хъуамæ аргæвдон. Горæтмæ сын уæймæ раласæн нæй. Ныр стæм тасы, махмæ дæр куы æрхæццæ уа, уæд нæ фыдæбон æнæхъуаджы кæны", — дзуры Хъорнисы цæрæг.

Районы сæйраг ветеринарон дохтыр бафиппайдта, ныридæгæн æппæт дæр арæзт кæй цæуы, цæмæй рын цы хъæуты фæзынд, уыдон арæнтæй ма ахиза.

"Ӕртæ раны сæвæрдтам дезбарьертæ — иу Аунеуы, фæйнæ ма Зиулеты æмæ Балтайы ʻрдæм фæндæгтыл, цæмæй низ ма апарахат уа. Алыбон дæр сæ ныппырх кæнæм", — банысан кодта уый.

Африкæйаг емынæ цы бынæтты фæзына, уым хуытæ дарæн нал ис фондз азы дæргъы — уый бæрц цæры вирус.

328
Юбилейон уæрмытæ: мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ

Юбилейон уæрмытæ: мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ

42
(ранӕуӕггонд 13:56 19.07.2021)
Советон уынг йæ уæрмимæ иунӕг нӕу, ӕвзӕр рахизӕн ис Богирийы алвӕндагыл, Джиоты Аланы проспектыл Тӕболты Сергейы уынгмӕ хӕстӕг, 8 июны ӕмӕ ӕндӕр рӕтты. Плиты Ароны уынгыл та егъау дзыхъхъ фӕзынд арӕзтадӕн аз дӕр нӕма рацыд, афтӕ

ЦХИНВАЛ, 19 июл — Sputnik, Плиты Фатимӕ. Хуссар Ирыстоны столицӕйы ногарӕзт фӕндӕгтыл сарӕх сты дзыхъхъытӕ. Аразджытӕ фӕндаджы проблемон хӕйттӕ ноджы скъахынц ӕмӕ афтӕ лӕууынц къуыригай, мӕйгай.

"Советон уынджы тӕккӕ астӕу дзыхъхъ аразджытӕ уӕрӕх скъахтой. Рагӕй афтӕ лӕууы, цыма кусджытӕ йӕ юбилеймӕ кӕсынц. Стӕй ма дзы ӕдзух лӕууы стыр уӕзласӕн машинӕ, цыма йӕ билет афтӕ ист у. Дзыхъхъы иувӕрсты ацӕуынӕн шофыртӕ раскъӕрынц ныхмӕлӕууӕг хаххмӕ. Ӕвзӕры аварион уавӕр. Нæ йæ æмбарын, цас йæм хъуамæ кæсой", - радзырдта Sputnik горӕты цӕрӕг Михаил.

Советон уынг йæ уæрмимæ иунӕг нӕу, ӕвзӕр рахизӕн ис Богирийы алвӕндагыл, Джиоты Аланы проспектыл Тӕболты Сергейы уынгмӕ хӕстӕг, 8 июны ӕмӕ ӕндӕр рӕтты.

Плиты Ароны уынгыл та егъау дзыхъхъ фӕзынд арӕзтадӕн аз дӕр нӕма рацы, афтӕ.

"Канализацийы люкмӕ хӕстӕг асфальт ныххаудта бынмӕ. Пыхсытӕй дзы ркалдтой. Исты фыдбылыз куы рцӕуа, уӕд сыл хъӕуы хъаст бахӕссын",- радзырдта ацы уынджы цӕрӕг Эльбрус.

Горӕты администрацийы цалцӕггӕнӕг-арӕзтадон хайады хистӕр Гӕззаты Инал ныфс радта 15 августмӕ ӕмбӕлон уагмӕ ӕркӕнын столицӕйы уынгтӕ.

Ямы на дорогах Цхинвала
© Sputnik / Natalia Airiyan
Юбилейон уæрмытæ

"Бӕрӕг нын у ацы проблемӕ. Нырмӕ асфальтон заводтӕ нӕ куыстой, фӕлӕ Ереды рауагъдад сцайдагъ ис ӕмӕ ӕввахс бонты бавналдзыстӕм куыстмӕ. Августы райдайӕнмӕ сӕ аиуварс кӕндзыстӕм", - загъта уый.

Цалцӕггӕнӕн куыстытӕй дарддӕр ма уагдоны бӕрны ис бирӕуӕладзыгон хӕдзӕртты кӕртытӕ. 2021 азы нывӕзты ис вокзалгӕрон уынджы ӕртӕ кӕрты.

Улица Советская. Ямки на дорогах
© Sputnik / Фатима Плиева
Мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ
42
Тристан

Фараст азы рӕстӕгмӕ уавӕрты: куыд цӕрынц Зардиаты хъӕуы адӕм хӕрам бӕстӕты хсӕн

164
(ранӕуӕггонд 12:36 19.07.2021)
Бестауты Тристан ӕмӕ йӕ бинонты хъысмӕтыл Sputnik фыста дыууӕ азы размӕ, лӕджы царды уӕдӕй нырмӕ хорзӕрдӕм ницы фӕивта. Тристан ӕмӕ Людмила фӕстӕмӕ цӕрынц арӕнты астӕу, сӕ зӕнӕджы уынынц стӕм хатт, Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат сын ис режиммӕ гӕсгӕ

ЦХИНВАЛ, 15 июл — Sputnik, Плиты Фатимӕ. Хуссар Ирыстоны 2008 азы ирон-гуырдзиаг хӕстӕй цыппар азы фӕстӕ сцайдагъ бӕстӕйы арӕнтӕ сбӕрӕг кӕнын ӕмӕ банысан кӕныны куыст. Демаркаци ӕмӕ делимитацийы фӕрдыл къамис республикӕйы фылдӕр цӕрджытӕн ӕрхаста ӕдасдзинады гарантитӕ, стӕмтӕн та - ӕдзухон проблемӕтӕ.

2012 аз Хуссар Ирыстоны Цхинвалы районы Зардитаты хъӕуы цӕрджыты бакодта проблемӕты ахӕсты. Арӕн нысангӕнджытӕ ныллыг кодтой хъӕу ӕртӕ хайыл - иутӕ ныр цӕрынц Хуссар Ирыстоны, аннӕтӕ Гуырдзыстоны, ӕртыккӕгтӕ дыууӕ арӕны хсӕн зонӕйы. Бестауты Тристаны бынтӕ та ахаудтой Гуырдзыстонмӕ.

Тристан Бестаев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Бестауты Тристан

Бестауты Тристан ӕмӕ йӕ бинонты хъысмӕтыл Sputnik фыста дыууӕ азы размӕ, лӕджы царды уӕдӕй нырмӕ хорзӕрдӕм ницы фӕивта. Тристан ӕмӕ Людмила фӕстӕмӕ цӕрынц арӕнты астӕу, сӕ зӕнӕджы уынынц стӕм хатт, Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат сын ис режиммӕ гӕсгӕ.

Ацӕргӕ нӕлгоймаг уазджытӕн ӕвдисы йӕ ирон паспорт ӕмӕ къухӕй амоны йӕ цӕрӕнуӕттӕм, кӕцытӕн сӕ адрес Хуссар Ирӕй фӕивта Гуырдзыстонмӕ.

Тристан ныр дӕр йӕ проблемӕты тыххӕй уацхӕсджытимӕ дзуры ӕфсӕн хызӕджы аннӕ фарсӕй. Дыууӕ хӕрам бӕстӕйы арӕнты хсӕн цӕрджытӕ сӕ хӕдзӕртты нӕ уыдысты иу азӕй фылдӕр - коронавирусы пандемийы рӕстӕг арӕны сӕрты цъиу атӕхын дӕр нӕ уагътой.

"Иу аз ӕмӕ ӕрдӕджы бӕрц нӕ хӕдзӕртты нӕ уыдыстӕм, нӕ муртӕ ныппаплой сты. Хуымзӕххытӕ скӕрдӕг сты. Фӕкуыстам, тыллӕг ӕркодтам ӕмӕ ныр та ног фыдбылыз - нӕ тыллӕгӕн аласӕн нын нӕй", - дзуры дыууӕ арӕны хсӕн цӕрӕг Чысиаты Мзия.

Зындзинӕдтӕ азӕй-азмӕ кӕнынц карздӕр. Ныридӕгӕн ма ацы бинонты сӕйраг проблемӕ у сӕ тыллӕджы базары уӕй кӕныны хъуыддаг. Иу мӕй арӕны сӕртыл рахӕссӕн ис ӕрмӕст 50 килограммы.

"Кӕд горӕты дыргъ сӕдӕ сом у, уӕд ӕй мах та 50 сомыл уӕй кӕндзыстӕм. 50 килограммы махӕн цы у, мӕнӕргъы, фӕткъуы ӕмӕ цывзы ӕркӕнӕм тонгай мӕ сӕ стӕй цы фӕкӕнӕм? Бон мӕнӕргъы ӕртонын 25 ведрайы. Зӕгъынц, зӕгъгӕ сӕ мах ӕлхӕнӕм Гуырдзыстоны, фӕлӕ ӕрбацӕуӕт мӕ нын фенӕт нӕ дыргъдӕттӕ, ӕрмӕст цывзы ныссагътам цалдӕр гектары. 8 тонны ӕркӕнӕм сӕнӕфсир", - нымайы йӕ тыллӕг Мзия.

Хъӕуы цӕрджытӕ хицауадмӕ ныффыстой фыстӕг дӕр, цӕмӕй сын сисой сӕ тобӕ, фӕлӕ нырма дзуапп нӕ райстой.

Хелчуа
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цывзы

Тристан карантины рӕстӕджы цард Дзӕуджыхъӕуы йӕ фыртимӕ, фӕлӕ цӕгаттаг климат лӕг ӕмӕ йе 'мкъайыл ӕвзӕрӕрдӕм ӕндавы.

"Нӕдӕр дзы мӕхӕдӕг фӕразын, нӕдӕр ме 'мкъай. Ам уӕддӕр фылдӕр уарзын. Аннӕ проблемӕтыл хъӕцӕм, ӕрмӕст нын ацы тобӕ куы сисиккой, уӕд нӕ фыдӕбон ӕмӕ нӕ фӕллой ӕнӕхъуаджы нӕ кӕниккой", - дзуры Бестауты Тристан.

Нӕлгоймаджы цардыл гӕнӕн ис ӕмӕ ахуыр кӕной Ирыстоны истори - уый цалдӕр хатты бахъуыд алидзын ӕмӕ ныууадзын йӕ муртӕ ӕмӕ бынтӕ, стӕй та иу ӕбаздӕхт фӕстӕмӕ. Йӕ муртӕ фесӕфта, йӕхи цӕстӕй федта, сыхаг цӕрӕн хъӕу Гуырдзы фӕнык куыд фестын кодтой, фӕлӕ нӕлгоймаг ныр дӕр тырны ӕрмӕстдӕр сабырадмӕ.

"Бирӕ ӕвзӕрдзинӕдтӕ рцыд, фӕлӕ цы гӕнӕн ис. Мӕн фӕнды, цӕмӕй уа сабырад, ам дӕр ӕмӕ ӕппӕт дунейы дӕр", - дзуры уый.

Кусаг нӕлгоймаг куыд нысан кӕны, афтӕмӕй Гуырдзиаг арӕннысангӕнджытӕ дӕр алыхатт иу зӕрдӕйы уагыл нӕ вӕййынц ӕмӕ йӕ бахъӕуы йӕ тыллӕг быдыртыл рахизын кӕнын.

"Хуымтыл рацӕуын, мӕ тыллӕг раласын тачкӕйыл, цъыфдзастты ныххауын, фӕлӕ цы бакӕнон", - бафтыдта Тристан.

Хелчуа
© Sputnik / Наталья Айриян
Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат цӕрджытӕн ис режиммӕ гӕсгӕ

Хуыздӕр уавӕрты нӕй йӕ сыхаг Мзия дӕр. Йӕ ныхӕстӕм гӕсгӕ, Зардиаты хъӕу, кӕцы скарста арӕны дих, цард 45 ирон ӕмӕ цалдӕр гуырдзиаг бинонтӕ. Цалынмӕ арӕнтӕ нӕ банысан кодтой, уӕдмӕ Гуырдзыстон газ уагътой хъӕутӕм.

"Уӕд газ сӕхи хъӕу Меретӕй мидӕгдӕр нӕ рауагътой - Зардиаты хъӕу нымадтой ирон территорийыл, фӕлӕ стӕй сӕ пост нӕ хъӕуы сӕвӕрдтой", - радзырдта сылгоймаг.

Арӕнӕхсӕн хибардзинадӕн ма ис иу ӕппӕрццӕг ӕндӕвдад - тыхст рӕстӕджы цӕрджытӕм нӕ хӕццӕ кӕны тагъд медицинон ӕххуыс.

"Иу карджын лӕг фӕтыхст, фӕлӕ нӕм тагъд ӕххуыс не 'рбацыд. Уыцы лӕг ныр сӕрӕгас дӕр нал у, фӕлӕ ахӕм уавӕрты цардӕй дӕр тыхсӕм", - бафтыдта уый.

Тристан Бестаев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Бестауты Тристан

Зардиаты хъӕуы цӕрджыты сыхаг Хелчуайы цӕрджытимӕ бӕтты ноджы иу проблемӕ - дыууӕ цӕрӕн пункты цӕрӕгад дӕр тыхсынц мобилон бастдзинады хъуагдзинадӕй.

"Мах бахъуыд балхӕнын Гуырдзыстоны sim-картӕтӕ, бынӕттон бастдзинад ӕрмӕст ранӕй рӕтты чысыл ӕрцахсы", - дзуры Хелчуайы цӕрӕг Уалыты Фатимӕ.

Уый ма бафтыдта, фӕстаг рӕстӕджы сӕ хъӕуы кӕй ис ӕвӕрццӕг ивындзинӕдтӕ дӕр - сӕвӕрдтой рухсы цӕджындзтӕ, ивынц кӕцыдӕр хӕдзӕртты агъуыстытӕ, фӕзынд донхӕры дон.

Хелчуайы хъӕуы ныр дӕр дзӕвгар адӕм цӕры, фӕлӕ ам дӕр советон дугмӕ абаргӕйӕ бирӕ хӕдзӕртты дуӕрттӕ сӕхгӕдтой гуыдырыл. Цӕрджыты ма ам уромынц тыллӕгджын дыргъдӕттӕ ӕмӕ столицӕмӕ ӕввахс ӕвӕрд.

164
Бесаты Дана

Бесаты Дана: ирон зарæг адæймаджы удæн дæтты тых

0
(ранӕуӕггонд 13:24 30.07.2021)
Музыкант, скърипæйæдзæгъдæг, къорд "Монзæл"-ы уæнг Бесаты Дана радио Sputnik Хуссар Ирыстоны эфиры радзырдта, ирон зарæгæн цы нысаниуæг ис йӕ царды, уый тыххæй
Бесаты Дана: ирон зарæг тых дæтты адæймаджы удæн

Фæстаг æзты Ирыстоны прогрессивон фæсивæд йæ хъусдард аздæхта ирон зарæгмæ. Музыкант Бесаты Данайы хъуыдымæ гæсгæ, уымæн йæ аххосаг у генетикæ.

"Æвæццæгæн, уый генетикæимæ дæр у баст, уый тыххæй ӕмæ адæймагæн йæ миддунемæ хæстæг цы уа, уымæ æлвасы йæхи. Ирон зарæг тых дæтты ирон адæймаджы удæн, цардмæ разæнгард кæны æмæ йæм энерги фæзыны", - загъта Дана.

Музыкант куыд банысан кодта, уымæ гæсгæ ирон зарæджы уыд бирæ æнæивгæ традицитæ дзæвгар рæстæг æмæ уый тыххæй фæсивæд сæхи иуварс кодтой уыцы зарджытæй.

"Англисаг æмæ уырыссаг æвзагыл бирæтæ зарынц, минтæ мæ минтæ дунейы мидæг, æмæ уыдон æхсæн англисагау куы азарай, уæд ницæмæй равдисдзынæ дæхи, уый уыдзæн мин фыццӕгæм зарæг. Ирон æвзаг та у экзотикон æвзаг днейы, ничи йæ зоны, афтæ ирон музыкæйы дæр ис индивидуалон зæлтæ, æмæ уыцы мелоди æндæр жанримæ куы сбæттай, уæд дзы райгуыры ног здæхт музыкæйы", - бафиппайдта Дана.

Уый бахахх кодта, алы музыкантæн дæр кæй у ахсджиаг уникалон уæвын, цæмæй макæй хуызæн уа йæ аивад.

0
Темӕтӕ:
Радио иронау