Зозиаты Зураб

Ӕцæгæлон хæст: цхинвайлаг разæсгарæджы афгайнаг кампани

42
(ранӕуӕггонд 14:59 25.12.2019)
Зозиаты Зурабæн йæ афгайнаг цард ахаста дыууæ азы дæргъы, абон уый æцæгæлон хæст нымайы æнæхъуаджы фыдæбоныл

ЦХИНВАЛ, 25 дек — Sputnik, Плиты Фатимӕ. Раст цыппор азы размæ - 1979 азы  25 декабры советон æфсад бацыд Афганистанмæ. Ӕфсæддон интернационалистты нымæцы уыд дæсгай лæппутæ Хуссар Ирæй, се хсæн Зозиаты Зураб дæр.

Ӕвæлтæрд лæппуйæн хæстон дуне йæ дуæрттæ бакодта 1981 азы фæззæджы.

Йæ хæстон цард ахаста дыууæ азы дæргъы, абон уый æцæгæлон хæст нымайы æнæхъуаджы фыдæбоныл.

"1981 азы ноябры райдыдта мæ балц хæстмæ Цхинвалæй. Акодтой мæ Тбилисмæ, стæй Кироваканмæ (Ванадзор), уый фæстæ Кабулмæ. Уæдмæ каст фæдæн автоскъола, рацыдтæн æфсад", — радзырдта Зозиаты Зураб.

1981 азы фæззыгон æрсидты Афганистаны хæсты уыд 20 лæппуйы Цхинвалæй, хæстон фæсивæдмæ æнхъæлмæ каст æндæр æмæ æндæр хъысмæт, уыдонæй кæцыдæртæ Афганистанæй не ʻрыздæхтысты.

"Уыцы æрсидты уыдыстæм 21 лæппуйæ, пырх уыдыстæм хицæн бынæтты æмæ хайæдты. Уæд мæхæдæг цардтæн Массивы æмæ ма дзы зонгæ лæппу дæр уыд уым – Тыджыты Гулливер, уый уыцы хæстæй Ирыстонмæ нал æрæздæхт", — загъта Зураб.

Зозиаты Зураб, йæ афгайнаг хæст мысгæйæ, дзуры, зæгъгæ, æфсæддон городокæй æддæмæ нæ хызтызты, æрмæст дæр сæрмагонд операциты рæстæджы.

"Нæ батальонæн разамынад дæтта Мæхъæлы раздæры президент Аушевы æфсымæр. Бахаудтам ног дунемæ – фæйнæрдыгæй уыд хæсты уынæр, нæ алыварс æнæкæрон æдзæрæг быдыртæ æмæ цатыртæ", — мысы Зозиаты Зураб.

Участник афганской войны Зозиров Зураб
Из архива Зозирова Зураба
Зозиаты Зураб

Зураб йæ батальоны уыд иунæг ирон, фæлæ-иу æндæр хайæдты фембæлд зонгæ адæмыл Ирыстонæй.

"Сыхаг дæлхайады Тедеты Алик уыд комендантон ротæйы, Дзабиты Алан уыд бастдзинады ротæйы, уый Афганистанæй æрыздæхт, фæлæ бабын ис Мæхъæлимæ хæстон операцийы рæстæджы", — хъынцъым кæны йæ хæстон æмгæрттыл уый.

Хæсты ветеран афгайнаг кампани нымайы иууыл æнæхъуаджыдæртæй иуыл.

"Цхинвалмæ знаг куы рбабырста, уыд æй зыдтам, цæуыл тох кодтам — нæ бинонтæ, нæ зæхх, æмгæрттæ æмæ райгуырæн бæстæйы сæраппонд, фæлæ уым та нæ фыдæбон уыд æнæхъуаджы. Стæй ма нæ бузныг дæр ничи фæцис", — банысан кодта уый.

Советон цæдисы разамонæг Михаил Горбачевы стырдæр хорздзинад та, Зурабы хъуыдымæ гæсгæ, у æфсæдты раконд.

"Горбачев уыцы хорздзинад сарæзта — не ʻфсад нын уырдыгæй ракодта — æнæхъуаджы адæм нал цагъды кодтой. Сабырдзинады кой кодтой, фæлæ сабырдзинад советон æфсад дæр не ʻрхастой æмæ дзы абон дæр нæй", — зæгъы нæлгоймаг.

1986 азы уый, куыд Афганистаны хæсты ветеран, афтæ райста фатер Цхинвалы, микрорайон БАМы, ам хæстæг фæстæдæр фæзынд йе 'мхæстонтæн цырт, фæлæ уымæй дæр йæ зæрдæ нæ рухс кæны.

"Нæ хæдзармæ хæстæг Афганистаны хæстонтæн сарæзтой цырт, фæлæ уый дæр у æнæркаст. Фос дзы тезгъо кæнынц æмæ уымæй дæр зæрдæ æнкъард кæны. Стæй нын нæдæр льготæтæ ис, нæдæр уадисаджы кад", — балхынцъ кодта уый.

Ныридæгæн Афганистаны хæсты разæсгарсты ротæйы кусæг у бинонты хицау, фæллой кæны Хæрзарæзтады комбинаты, фæлæ ныртæккæ йе 'нæниздзинады аххосæй ис улæфты.

42
Уалыты Ирбеджы тыллæджы дуне

Бынæттон джитъри æмæ помидор: Уалыты Ирбеджы тыллæджы дуне

141
(ранӕуӕггонд 16:09 25.09.2020)
Æвзонг амалиуæггæнæг куыд зæгъы, афтæмæй цы тыллæг æркодта, уыдон ауæй кæны улæфт бонты бынæттон базары. Хатт æм æлхæнæг æрбацæуы бынатмæ дæр

ЦХИНВАЛ, 19 сен – Sputnik, Дриаты Лейла. Хуссар Ирыстоны Цхинвалы районы Дыгъуызты хъæуы цæрæг Уалыты Ирбег столицæйы базар ифтонг кæны бынæттон халсарæй, йæ джитъритæ æмæ помидортæн æлхæнæг цæуы бынатмæ дæр. Куыстуарзаг лæгæн йæ амалиуæгад скусын кæнынæн фæахъаз ис 250 мин сомы кредитон фæрæзтæ, кæцытæ хицауад дæтты чысыл амалиуæгады райрæзтæн.

"Ахæм хъуыддагыл ныххæцын баст у бæрæг зындзинæдтимæ, хатт тас дæр вæййы, цы фæрæзтæ бахардз кæнай, уыдон дæр дзæгъæлы куы фæуой", - зӕгъы Цхинвалы районы цæрæг, æвзонг арендатор Уалыты Ирбег.

Ирбег цы хъуыддаг сфæнд кодта райдайын, уымæн æм æхцайы фæрæзтæ нæ уыд. Фӕлӕ бацæттæ кодта бизнес-программæ æмæ йæ балæвæрдта дыууæ азы размæ, æвзонг амалиуæггæнджытæ æмæ фермæтæн æххуысы тыххæй Экономикон райрæзты министрад цы сæрмагонд къамис сарæзта, уырдæм. Уыдон ын рахицæн кодтой 250 мин сомы, фӕлӕ уал уæдмæ æвзонг лæппу йæхи сæрмагонд зæххы фадыгыл, цы æхцайы фæрæзтæ йæм уыд, уыдонӕй самал кодта ӕмӕ сарæзта каркастæ. Фæлæ йын дарддæр æхца нал сфаг. Кредиты хуызы цы æхцатæ райста, уыдонæй та йӕ ӕркодта ӕмбӕлон уагмæ, йæ фæрстæ йын бамбæрзта целлофанæй, бауагъта йæм донхæргæнæн дон. Йæ сæр та йын сагъуыста лексанæй.

"Фыццаг аз дзы ныссагътон помидоры садзæнтæ ӕмӕ сӕ ауӕй кодтон. Дыккаг аз хъуыддаг фæрæвдздæр ис. Ирбег ныссагъта цæхæрайы сыфтæ æмæ алыгъуызон цъæхыгтæ. Тынг зæрдиагæй сæ истой нæ горæты кæрдзынтæ цы къæбицты кæнынц, уыдон хицæуттæ", - загъта Ирбег.

Ирбег куыд зæгъы, афтæмæй йæ хъӕрмуаты цы цæхæрайы сыфтæ зад, уыдон уыдысты экологон æгъдауæй сыгъдæг. Дыккаг азы тыллæгæй дæр райгондӕй баззад Уалыйы фырт, фæлæ уæддæр йæ фæрæзтæ уый бæрц нæма сты, цæмæй йæ хъӕрмуаты фæрстæ дæр лексанæй баива. Йæ целлофантæ арæх ныскъуыдтæ вæййынц, фæивы сæ рæстæгæй-рæстæгмæ.

Æвзонг амалиуæггæнæг куыд зæгъы, афтæмæй хъармуат капиталон арæзт куыннæ уа, уæд тæссаг у, цы куыстытæ кæны, уыдон дзӕгъӕлы куы фӕуой, уымæй. Уымӕн ӕмӕ тыхдымгæтæ æмæ ихуарттытæ куы вæййы, уæд хъӕрмуаты фæрстæ цы целллофантæй æмбæрзт сты уыдон ныскъуыдтæ кæны.

Амалиуæггæнæг ма куыд зæгъы, афтæмæй зæххы куыст чи кæны, уый хъуамæ алцæмæ дæр лæууа цырд. Иу бон дæр куыннæ бахизы йæ хъӕрмуатмæ, уæддæр ыл бæрæгæй фæзыны, иу куыст, дам иннæйы æййафы.

Ацы аз та Ирбег йæ хъæрмуаты байтыдта джитритæ, ӕмӕ памидортӕ.

"Æз хъæуты хъомыл кодтон. Мæ ныййарджытæ хуымæтæг зæхкусæг адæм сты. Мæхи цæстæй уыдтон мæ мад иу æрвылаз дæр уыцы иу бынаты куыд тыдта помидортæ æмæ джитритæ. Раст зæгъгæйæ, йын æвзæр нæ задысты, фæлæ уæд æрдз дæр æндæрхуызон уыд. Интернеты хызæджы хъæууон-хæдзарадон продукттæ æрзайыны сайттæ, куыд амонынц, афтæмæй алы аз дæр ивын хъæуы халсæртты бынæттæ, уæд, дам, хуыздæр тыллæг дæтдзысты", - зæгъы Ирбег.

Æвзонг амалиуæггæнæг куыд зæгъы, афтæмæй цы тыллæг æркодта, уыдон ауæй кæны улæфт бонты бынæттон базары. Хатт æм æлхæнæг æрбацæуы бынатмæ дæр.

141
Транскам

Фондз мæйы æхгæд æмбæрзæны: куыд аиуварс кодта Хуссар Ир йæхи COVID-19-æй

54
(ранӕуӕггонд 16:12 16.09.2020)
161 боны бӕрц Хуссар Ир цард æндæр уавæрты – республикæйы цæрджытæн Уæрæсемæ ацæуыны фадæттæ фæкъуындæг сты, пандемийы рæстæг ивта царды фæтк æмæ æргътæ

ЦХИНВАЛ, 16 сен – Sputnik, Плиты Фатимæ. Хуссар Ир фондз мæйæ фылдæр цард æхгæд арæнты, ацы æмгъуыд нæ республикæйæ Уæрæсемæ ацыд 1600 адӕймаджы, фæстæмæ йæ райгуырæн бæстæмæ æрыздæхт 13 апрелӕй 31 августмӕ 1500 адӕймаджы.

Sputnik æрæмбырд кодта фондз мæйы дæргъы Хуссар Ир куыд цард COVID-19-ы пандемийы тыххæй æхгæд арæнты, уый фæдыл æрмæг.

Пандемийы æндæвдад

Дунейы коронавирусы пандемийы ӕндӕвдад Хуссар Ирыстон рахатыд ацы аз марты мӕйы. Уӕд ахуырады министрад аскъуыддзаг кодта бакӕнын ӕппӕт ахуырадон уагдӕтты карантин. Ахуырады системӕ архайдтой сцайдагъ кӕнын дистанцион формат. 5-æм апрелӕй коронавирусы апарахаты тасӕй Хуссар Ирыстон ӕмӕ Уӕрӕсейы ʻхсӕн арӕныл ӕнӕ сӕрмагонд барамындӕй ацӕуӕн нал уыд.

Рахицæн æрцыд аст категори, кæцытæн бар уыд цæуын, сæ нымæцы æфсæдонтæ, дипломатон мисситы кусджытæ æмæ æндæр категоритæ. Фæстæдæр арæн ноджы фæкарздæр ис.

161 боны бӕрц Хуссар Ир цард æндæр уавæрты – Хуссар Ирыстоны цæрджытæн Уæрæсемæ ацæуыны фадæттæ фæкъуындæг сты. Марты кæронæй республикæйы цадæггай райдыдта ивын цард - тобæтæ фæзынд массон мадзæлттæ ауадзыныл, ахуырад цадæггай цыд дистанцион форматмæ, фæивта куыстуæтты график, республикæйы фæзынд кæцыдæр медикаментты цухдзинад, дуканиты æргътæ ивтой.

COVID-19-æй рынчынтæ

Карантины рæстæг райгуырæн бæстæмæ чи здæхт, уыдон хсæн разынд коронавирусæй рынчынтæ. Вирус – иу фæбæрæг ис Уæрæсейы ахуыргæнæндæтты бынæттон цы фæсивæд ахуыр кодтой, уыдон хсæн. Рынчынтæ иууылдæр уыдысты карантины. Фыццаг рынчыны республикæйы сбæлвырд кодтой 6 майы, кæцы Хуссар Ирмæ æрцыд 30 апрелы.

"Карантины рæстæг Ӕнæниздзинад хъахъхъæнынады министрад Уæрæсейы рынчындæттæм арвыста 165 адæймаджы. Ацы æмгъуыд тестты руаджы сбæрæг кодтой 90 рынчыны коронавирусæй, уыдон иууылдæр низ хастой рог формæйы", - загътой Sputnik Ӕнӕниздзинад хъахъхъӕнынады министрады пресс-службæйы.

Пандемийы рӕстӕгыл арӕны сӕртыл адӕмы змӕлд куыд цыд, уыдоныл афӕлгӕст сарӕзта Фӕсарӕйнаг хъуыддӕгты министрад.

"Иумӕйагӕй сисгӕйӕ 13 апрелӕй 31 августмӕ РХИ ФХМ хаххыл Хуссар Ирыстонмӕ ӕрцыд 939 адӕймаджы, Уӕрӕсемӕ ацыд 1600 адӕймаджы", - дзырдæуы сæ хъусинаджы.

Уымӕй дарддӕр ма Хуссар Ирыстонмӕ цыдысты ӕндӕр министрады уылтыл. Бæстон схемæ та у ахæм:

  • Ӕнӕниздзинад хъахъхъӕнынады министрады уылты -165
  • Мидхъуыддӕгты министрады хаххыл - 74
  • Хъахъхъӕнынады министрады хаххыл - 219
  • Уӕлвӕткон уавӕрты министрады хаххыл - 6
  • Паддзахадон ӕдасдзинады комитеты хаххыл- 39
  • Паддзахады хьахъхъӕды службӕ – 3

Имӕйагӕй ӕппӕт уагдӕттӕ уылты 13 апрелӕй 31 августмӕ Хуссар Ирыстонмӕ ӕрцыд 1500 адӕймаджы.

Карантины зонæтæ

Апрелы мæйы Хуссар Ирыстонмæ æрцæуæггæгтæ цыдысты æнæмæнг карантины уылты. Хуссар Иры фыдæр кодтой ахæм зонæтæ, рынчындоны цалдæр этажы фæстæ карантинон зонæ сарæзтой Гуырæн хæдзары зæронд бæстыхай, Дзау æмæ Знауры рынчындæттæ, Уазæгдон "Алан"-ы. Югосетпотребнадзор æрцæуæггæгтæн арæзта тесттæ, æдæппæтæй сæ нымæц уыд 5173.

Коронавирусы апарахаты ныхмæ тохы оперативон штабы 28 июля аскъуыддзаг кодтой фыццæгæм августæй æнæ карантинæй æрцæуыны фадат раттын тæссаг вирусæй чи фæрынчын ис, уыдонæн.

15 сентябрæй Хуссар Ирыстон æмæ Уæрæсейы хсæн арæныл фæндагон змæлд ацыд хуымæтæг режимы.

54
Ӕвзонг теннисисткӕ Цхинвалӕй рамбылдта бронзӕ Подмосковьейы турниры

Ӕвзонг теннисисткӕ Цхинвалӕй рамбылдта бронзӕ Подмосковьейы турниры

0
(ранӕуӕггонд 16:19 25.09.2020)
Плиты Алана уыд турниры иууыл кӕстӕрдӕр хайадисӕг, фӕлӕ уӕддӕр рамбылдта бронзӕйон майдан. Афтӕ ма ӕвзонг спортсменкӕйы банымадтой турниры иууыл перспективондӕр спортсменкӕйыл

ЦХИНВАЛ, 25 сен — Sputnik. Ӕвзонг теннисисткӕ Хуссар Ирыстонӕй Плиты Алана схызт кады пьедесталы ӕртыккаг къӕпхӕнмӕ Подмосковьейы турниры, хъусын кӕны республикӕйы фӕсивӕдон политикӕ ӕмӕ спорты фӕдыл комитеты пресс-службӕ.

Дунейы дыууӕ хатты чемпионкӕ Зоя Рудневайы мысӕнӕн турниры горӕт Втдноейы тох котой спортсментӕ Мӕскуы, Мӕскуыйы область, Тверь, Калуга, Рязань, Ярославль, Воронеж ӕмӕ Уӕрӕсейы ӕндӕр горӕттӕ ӕмӕ регионтӕй.

Юная теннисистка Алана Плиева из Южной Осетии завоевала бронзу на турнире в Подмосковье
Ӕвзонг теннисисткӕ Цхинвалӕй рамбылдта бронзӕ Подмосковьейы турниры

"Фарастаздзыд Плиты Алана рамбылдта йӕ ныхмӕлӕуджыты Мӕскуы, Мӕскуыйы область ӕмӕ Калугайӕ 3:0, 3:1 ӕмӕ 3:2 хыгъдӕй ӕмӕ бацахста дыккаг бынат ӕвзарӕн этапы. Фӕлӕ уый фӕстӕ ирон спортсменкӕ фембылд 2:3 хыгъдӕй турниры фидӕны уӕлахиздзау Олеся Усовайӕн, кӕцы дзы уыд дыууӕ азы хистӕрдӕр", - дзырдӕуы хъусинаджы.

Плиты Алана уыд турниры иууыл кӕстӕрдӕр хайадисӕг, фӕлӕ уӕддӕр рамбылдта бронзӕйон майдан. Афтӕ ма ӕвзонг спортсменкӕйы банымадтой турниры иууыл перспективондӕр спортсменкӕйыл.

0