Козаты Валя йæ ахуыргæнинæгтимæ

"Сабитæ - мæ цин æмæ мæ уарзт": Козаты Валя йӕ ахуыргӕнинӕгтӕ ӕмӕ куысты тыххӕй

53
(ранӕуӕггонд 10:30 05.10.2020)
Хуссар Ирыстоны 5 октябры нысан кæнынц Ахуыргæнæджы бон. Ахуыргæнæг-хъомылгæнæджы зын, фæлæ кадджын професси чи равзæрста, уыдон нымæцмæ хауы Цхинвалы районы Къостайыхъæуы астæуккаг скъолайы райдиан кълæсты ахуыргæнæг Козаты Сæрæбийы чызг Валя дæр

ЦХИНВАЛ, 5 окт– Sputnik, Дриаты Лейла. Ныййарæг мады фæстæ сабимæ æппæты æввахсдæр чи балæууы, кæй рæвдыд æмæ узæлд банкъары æдзухдæр, уый ахуыргæнæг вæййы. Бирæ сты ахуыргæнæджы хæстæ кæстæры раст фæндагыл слæууын кæныны хъуыддаджы, бæрнон сты йæ хæстæ æмæ сæ аскъуыддзаг кæнынмæ кæддæриддæр кæсы бæрндзинады цæстæй, æдзухдæр уыдоныл фæхъуыды кæны.

Ахуыргæнæг-хъомылгæнæджы зын, фæлæ кадджын професси йæ сомбоны цардæн чи равзæрста, уыдон нымæцмæ хауы Цхинвалы районы Къостайыхъæуы астæуккаг скъолайы райдиан кълæсты ахуыргæнæг Козаты Сæрæбийы чызг Валя дæр. Валя райгуырд горæтмæ хæстæг - Мамиты хъæуы. Ахуырмæ цыбæл чызг райдианы каст фæци йæ райгуырæн хъæуы цыппар къласы æмæ уый фæстæ та йæ ахуыр адарддæр кодта Цхинвалы горæты скъолатæй сæ иуы.

Козаты зæрдæргъæвд чызджы ахуыры фæндаг æндæр æмæ æндæр скъолаты дарддæр кодта уый фæстæ дæр царды уавæртæм гæсгæ. Дыууæ азы горæты скъолайы ахуыры фæстæ йӕ адарддӕр кодта Цхинвалы районы Къостайыхъæуы астæуккаг скъолайы, ам скъола-интернат кæй уæвынад кодта, уый тыххæй. Ахуырмæ æвзыгъд кæстæр разæнгардæй æххæст кодта йæ ахуыргæнджыты хæслæвæрдтæ æмæ йæ æндæртæн хастой цæвиттонæн.

Фæлæ та ацы ахуыргæнæн уагдоны дæр сахуыр кодта æрмæст дыууæ азы, уый фæстæ та йæ ахуыры фæндагыл ацыд Цхинвалы скъола-интернатмæ. Кæй зæгъын æй хъæуы, йæхи фæндонæй нæ. Уыцы рæстæджы скъолайы директор Уалыты Димитр областы скъолатæй æмбырд кодта математикæмæ иууыл æвзыгъддæр скъоладзауты æмæ Козаты чызг дæр бахауд уыдон номхыгъдмæ. Йæ ахуыр хорз æмæ иттæг хорз бæрæггæнæнтыл каст фæуыны фæстæ йæ документтæ балæвæрдта Хуссар Ирыстоны паддзахадон пединституты райдиан ахуырад æмæ методикæйы факультетмæ.

Ахуыр - фæсаууонмæ æмæ кусгæ та кодта Цхинвалы полиграфион куыстуаты. Фæсаууонмæ чи ахуыр кодта, уыдон ахуыры æмрæнхъ хъуамæ кодтаиккой кусгæ дæр, уымæй дарддæр ахуыры фæстæзад дæ, уæд дын нæ фыстой мызд дæр. Козаты чызг куысты дæр æмæ ахуыры дæр уыд раззагон æмæ уæлдæр ахуырад каст фæци 1975 азы.

Æвзонг, цардбæллон чызг фæстæдæр йæ амонд ссардта Къостайыхъæуы, чындзы æрцыд Бæззаты бинонтæм. Уæдмæ баци хъæбулты хицау æмæ йæ сæрыхицауимæ радысты сæ цинæй. Фæлæ уæддæр скъола, ахуыргæнæджы куыст, æдзухдæр йæ зæрдæ уыимæ дзырдта. Уыцы бæллиц дæр ын сæххæст 1979 азы æмæ разæнгард æмæ ныфсджынæй æрлæууыд йæ куысты уæлхъус. Уæлдæр ахуыргæнæндоны цы зонындзинæдтæ райста, уыдон æмрæнхъ ноджыдæр куыста йæхиуыл, раззагон ахуыргæнджыты фæлтæрддзинад биноныг кодта йæ куысты æмæ уымæ гæсгæ сси йæ куысты раззагон.  Валя урокты рæстæджы кæддæриддæр пайда кæны цæстуынгæ æрмæджытæй, уымæ гæсгæ йæ уроктæ вæййынц мидисджын, ахуыргæнинæгтæ сæ æнцонæй бамбарынц. Фæлæ уæддæр алы сывæллон æнцонтæй нæ бахъуыды кæны æмæ бамбары кæцыдæр æрмæг. Уый уайтагъд фæлтæрд ахуыргæнæг фæхаты, ногæй та йын æй бацамоны. Кæд ын зын вæййы йæ бахъуыды кæнын, уæд ын не схæцы уайдзæфтыл, фæлæ йын æрмæг ногæй райхалы фæсурокты.

"Фыццаджыдæр ахуыргæнæгæн хъуамæ æнгом бастдзинад уа ныййарджытимæ. Фæдзурын сын сæ кæстæрты æнтыстытыл æмæ иуæй-иу къуыхцытыл, бамбарын сын кæнын, цæмæй сæм ноджы фылдæр хъусдард здахой", - зæгъы ахуыргæнæг.

   Козаты чызг йæ цæст куы ахæссы йæ куысты раздæры азтыл, уæд бахъæлдзæг вæййы, йæ цæстытыл ауайынц йæ раздæры ахуыргæнинæгтæ, ныр та хисæрмагонд æмæ æхсæнадон архайды  раззагон адæймæгтæ. Уыдон та сты, абоны бон йæ фарсмæ скъолайы чи фæллой кæны, уыцы ахуыргæнджытæ Джиоты Сюзаннæ, Тегкаты Наташæ, Сæрмæт, Хуссар Ирыстоны паддзахадон драмтеатры артист Мамиты Григори, Культурæйы министрады кусæг Джиоты Заирæ æмæ бирæ æндæртæ.

Валя буц у, йæ раздæры ахуыргæнинæгтæй иу дæр мæгуырау фæндагыл лæуд кæй нæу, уымæй дæр. Ацы ахуыргæнæджы æнтыстыл банымайын хъæуы уый дæр, æмæ Ахуырады министрады фæндонмæ гæсгæ республикæйы скъолаты кæстæр кълæсты ахуырдзаутæн иу рæстæджы уагъд кæй æрцыд фæлварæнтæ æмæ Валяйы ахуыргæнинæгтæ иууылдæр кæй райстой иттæг хорз нысæнттæ. Козаты Валя ма къорд азты размæ нымад æрцыд азы хуыздæр ахуыргæнæгыл дæр.

"Сабитæ сты мæ цин æмæ мæ уарзт, ахуыргæнæджы професси та - мæ цард!", - балхынцъ кодта ахуыргæнæг.

53
Къусраты Илья

Уазал æмæ стонгæй: куыд фервæзын кодтой иунæг лæджы Цхинвалы бархионтæ

619
(ранӕуӕггонд 11:38 01.03.2021)
Къусраты Илья ныридӕгӕн ис Хуссар Ирыстоны медико-социалон центры. Нæлгоймаг аззад адунейыл иунæгæй, нал ын ис зæрдиаг хиуæттæ. Уазал ӕмӕ стонгӕй мӕлӕтӕй нӕлгоймаджы фервӕзын кодтой Алайнаг епархийы моладзан ӕмӕ волонтертӕ

ЦХИНВАЛ, 1 мар – Sputnik, Плиты Фатимӕ. Афоныл аходӕн, хорз уавӕртӕ, хи хатӕн, ӕркаст ӕмӕ райгонд - ӕппӕт ацы хӕрзиуджытӕй ныридӕгӕн хайджын у Цхинвалы карджын цӕрӕг Къусраты Илья, кӕцы цалдӕр мӕйы размӕ фӕцӕймард уазал ӕмӕ ӕххормагӕй.

Къусраты Илья ныридӕгӕн ис Хуссар Ирыстоны медико-социалон центры. Нæлгоймаг аззад адунейыл иунæгæй, нал ын ис зæрдиаг хиуæттæ. Уазал ӕмӕ стонгӕй мӕлӕтӕй нӕлгоймаджы фервӕзын кодтой Алайнаг епархийы моладзан ӕмӕ волонтертӕ.

Илья Кусраев
© Photo : Лана Парастаева
Къусраты Ильяйы хатæн Турбазæйы

Алайнаг епархийы сӕйраг аргъуаны раздӕр ӕрвылсабаты арӕзтой ӕнӕргъ аходӕнтӕ иунӕг тыхст адӕмӕн. Ныридӕгӕн уыцы нывӕзт нӕ кусы, фӕлӕ моладзан рӕстӕгӕй-рӕстӕгмӕ уыцы адӕмы бӕрӕг кӕны сӕ цӕрӕнуӕтты.

"Туристон базӕйы иу чысыл къуымы цард. Моладзанмӕ фӕдзырдта цыппӕрӕм уӕладзыджы цӕрӕг, уый фехъусын кодта, нӕлгоймаг кӕй у иу къуыри ӕххормаг. Уыцы хабар уыд ноябры. Бацыдыстӕм ӕм ӕмӕ нын тыххӕй бакодта дуар", - радзырдта Sputnik волонтер Пæррæстаты Лана.

Йӕ ныхӕстӕм гӕсгӕ, карджын лӕг хуыссыд сынтӕгыл, йӕ цуры чысыл скъаппы уӕлтӕрхӕгыл уыд 500 сомы, уыдонмӕ нӕлгоймаг амыдта ӕмӕ куырдта дон.

"Дзырдта нын, дыууӕ бон дам доны хъӕстӕ нӕ дӕн, мæ риу дам судзы, ӕвӕццӕгӕн йӕ зӕрдӕйӕ тыхст. Уæд йæ къахыл дæр нал лæууыд", - загъта Лана.

Сылгоймӕтӕ цалдӕр хатты бабӕрӕг кодтой уым рынчыны ӕмӕ стӕй аскъуыддзаг кодтой алы амӕлттӕй дӕр уый бакӕнын Хуссар Ирыстоны медико-социалон центрмӕ.

"Хиуӕттӕ ӕмӕ йын бынтӕ нӕй. Уый центрмӕ бакӕнынӕн нын баххуыс кодта депутат Мулдарты Гарри. Дохтыр Дзуццаты Инара та йын сарӕзта рентген ӕмӕ ӕппӕт гӕххӕттытӕ", - балхынцъ кодта уый.

Илья Кусраев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Къусраты Илья

Пӕррӕстаты Лана ма радзырдта, зӕгъгӕ, уагдоны нӕлгоймагмæ афтӕ хорз ӕркастысты, ӕмӕ ныр йӕ къӕхтыл слӕууыд.

"1942 азы гуырд Къусраты Ильяйы райстам парламенты, сӕрмагондӕй Мулдарты лӕппуйы куырдиатӕй. Цард тынг уӕззау уавӕрты, йӕ хатӕн ранӕй-рӕтты уыд тасмачъийæ ӕмпъыст. Йӕ уӕлӕ та уыйбӕрц чъизи дарӕс уыд, ӕмӕ сӕ тыххӕй раластам. Уыдон иууылдӕр бахъуыд акалын", - радзырдта Sputnik центры хистæр Теблойты Чермен.

Медико-социалон центры ныр нӕлгоймагмæ ис хорз каст, рахицӕн ын кодтой хицӕн хатӕн.

"Ӕркастыстӕм ӕм. Бакодтам ӕй рынчындонмӕ, йӕ хуыз йӕхимӕ рцыд, къахыл слӕууыд. Иннӕтимӕ ныхас кӕны", - радзырдта уагдоны хистӕр.

Илья Кусраев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Къусраты Илья

Къусраты Ильяйӕн хӕстӕджытӕ дӕр ничи зыны. Нӕлгоймагӕн йӕ паспорты ис Къусратӕй иу нӕлгоймаджы телефоны номыр, фӕлӕ уый дӕр нӕ дзуапп кӕны.

"Бирӕтӕ мын лӕггад кодтой, Турбазайы ма куы цардтӕн, уæд - чи хӕлцадӕй, чи мигӕнӕнтӕй, чи та ӕхцайæ. Кургӕ ницы кодтон. Ир гыццыл у, фӕлӕ дзы хорз адӕм бирӕ ис. Хӕстӕджытӕ мын ис Гудзабары Кокойтӕй, нӕ ныййарджытӕ хотӕ уыдысты, стӕй дзы мӕхи мыггагӕй дӕр ис, фӕлӕ уыдонӕй мӕн никуы ничи рфарста", - радзырдта Илья.

Йæ ныхæстæм гæсгæ, уыдис ын мадызæнæгтæ дæр, фæлæ ныр уыдонæй сæрæгас ничиуал у.

"Беридзуары цардтӕн Къоркъуламӕ хӕстӕг. Фӕлӕ нӕ лидзын бахъуыд. Мӕ дыууӕ хо æмæ æфсымæр дӕр амардысты, сӕ маст мӕ бынтон бахордта", - радзырдта Илья.

Лӕг ныр сфидар ис ӕмӕ райзæрдæйæ цӕры центры, æрмæст ма катай кӕны, Турбазӕйы йӕ хатӕны цы мигӕнӕнтӕ баззад, уыдоныл.

619
Харебаты Заира йæ пациентимæ

Бузныджы аккаг дохтыр: Харебаты Заира рынчынтӕн хос кӕны дзырдӕй дӕр

187
(ранӕуӕггонд 13:51 20.02.2021)
Рынчын дохтыры хъару, зонындзинæдтæ æмæ арæхстдзинадыл куы баууæнда, йæхимидæг фидарæй куы зæгъа, адзæбæх мæ кæндзæн, уæд уымæн æнæрцæугæ нæй, нымайы нуæртты дохтыр

ЦХИНВАЛ, 20 фев – Sputnik. Дриаты Лейла. Дæсныйæдтæй æппæтæй ахсджиагдæр,  зындæр æмæ вазыгджындæр дохтыры дæсныйад у. Медицинæйы дæсныйад у уды æмæ зæрдæйы сгуыхтдзинад. Домы удуæлдайад æмæ сыгъдæг хъуыдытæ. Хорз дохтыры алы хатт дæр Хуыцауæй лæвæрд фæхонынц, ома йæм Хуыцауæй лæвæрд курдиат ис. Ахæм миниуджытæй се ‘ппæтæй дæр æххæст у нуæртты дохтыр Харебаты Заира.

Адæймаг æвзæр ныхас, тарст ныхас куы фехъусы, уæлдайдæр дохтырæй, уæд уый у маргæй фыддæр, æмæ лæг фесæфы йæ адзалæй раздæр. Лæгъз ныхас та у сой, хуры тын, цъæх арвы рухс, цин, базырджын маргъау, фидар. Лæгæн фесæфы йæ низ, дохтырæй уынгмæ куы рацæуы, уæд.

"Рæвдауæн ныхас æппæт хостæй тыхджындæр у. Ныртæккæ медицинæ стыр къахдзæфтæ акодта размæ, фæзынд бирæ ног хостæ æмæ ифтонггæрзтæ. Уый махæн фадат дæтты адæмæн хæрзхъæд лæггад кæнынæн", - зæгъы Заира.

Рынчын дохтыры хъару, зонындзинæдтæ æмæ арæхстдзинадыл куы баууæнда, йæхимидæг фидарæй куы зæгъа, адзæбæх мæ кæндзæн, уæд уымæн æнæрцæугæ нæй. Ныфсæй аразгæ у алцы дæр…

"Бузныг, Заира, дæ къухтæ фæрнæй фæдар, дæ лæггад бирæ", - ахæм зæрдæйæ цæуæг ныхæстæ арæх фехъусы рынчынтæй. Уарзынц æй йæ фæлмæндзинад æмæ арæхстдзинады тыххæй. У сыгъзæрин адæймаг æмæ фæлтæрд дохтыр. Фыццаджыдæр йæхицæй карзӕй домы куыст.

"Ныртæккæ тæссаг рæстæг у. Ацы тыхст рæстæджы кусын райдыдтон уæззау рынчынтимæ Республикон клиникон рынчындоны. Карз низимæ тохы бацæугæйæ, дохтыртæ, медицинон хотæ, æппæт медицинон персонал архайдта æххуысхъуаг адæмы фарсмæ балæууыныл", - дзуры Заира.

Æнæнцой адæймаг у Заира, ис æм рæсугъд нысæнттæ æмæ фæндтæ. Йе ‘ххуыс искæй куы бахъæуы, уæд дзы уайтагъд айрох вæййы йæ фæллад æмæ рынчынмæ атагъд кæны хæдзармæ дæр.

Цæмæй рынчынæн йæ зæрдæ ма асæтта, низ йæхицæй фæсура, уый тыххæй дохтыр йæ фарсмæ хъуамæ хъæддыхæй лæууа æмæ дзы ныфс бауадза. Ахæм у йæ хъуыды Харебаты Заирайæн.

"Дохтыр хъуамæ йæхиуыл куса, ахуыр кæна алы бон дæр, алы бон дæр исты ногдзинад хъуамæ базона, æнæ уымæй хорз дохтыр нæй", - зæгъы, æнусы æмбис медицинæйы фадыджы чи бакуыста, уыцы фæлтæрд дохтыр.

Йæхæдæг дæр йæ размæ ахæм бæрзонд нысæнттæ кæй æвæрдта, æмæ сæ кæй æххæст кодта, уый тыххæй медицинæйы йæ хъысмæт рауад амондджын. Стæй канд медицинæйы нæ. Уæздандзинад йæ алы уæнджы дæр кæмæн ис, хуымæтæг, фæлæ куырыхон сылгоймаг, дæсны æмæ фæлтæрд дохтырæн Хуыцау ракодта стыр лæвар ныййарæджы, бинонты амондæй дæр.

187
Хуссарирыстойнаг каратисттӕ рамбылдтой дыууадӕс майданы ерысты Цӕгат Иры

Хуссарирыстойнаг каратисттӕ рамбылдтой дыууадӕс майданы ерысты Цӕгат Иры

0
(ранӕуӕггонд 16:14 02.03.2021)
Каратистты тренеры ныхӕстӕм гӕсгӕ, спортсментӕ сӕхи иттӕг хорз равдыстой

ЦХИНВАЛ, 2 мар - Sputnik, Гӕбӕраты Элина. Ӕвзонг каратисттӕ Хуссар Ирыстонӕй равдыстой иттӕг хорз фӕстиуджытӕ РЦИ-Аланийы чемпионат ӕмӕ фыццагады, уыдон рамбылдтой дыууадӕс майданы, фехъусын кодта Sputnik спортсменты тренер Созайты Владимир.

Уый банысан кодта, ерысты нысан уыд сбӕрӕг кӕнын хъуыздӕр каратистты ӕмӕ саразын командӕ Уӕрӕсейы фыццагадмӕ, кӕцы ацӕудзӕн 2-5 апрелы Орелы.

"Дудайты Донна ӕмӕ Тедеты Анна рамбылдтой сыгъзӕрин майдантӕ, Тадтаты Софья ӕмӕ Джиджджойты Анна – ӕвзист майдантӕ, Гаглойты Диана райста бронзӕ", - загъта Созайты Владимир.

Тренер банысан кодта, спортсментӕ сӕхи хорз кӕй равдыстой ӕмӕ ныр бахызтысты РЦИ-Аланийы командӕмӕ.

"Афтӕ ма сӕхи хорз равдыстой дебютанттӕ дӕр: Цыбырты Анастасия ӕмӕ Лалыты Джер бацахстой фыццаг бынӕттӕ, Цыдугъты Милана ӕмӕ Куыридтаты Даниил та ацыдысты дыккаг бынӕттыл. Ортъаты хотӕ Аланӕ ӕмӕ Диана та сӕ кары къордты райстой бронзӕйон майдантӕ", - радзырдта журналисттӕн тренер.

Ӕппӕтстилон каратэйӕ ерысты цыдысты 25-27 февралы Цӕгат Ирыстоны Октябры хъӕуы.

0