Хуссар Иры аивдæр хъæу: меценат аразы кувæндæттæ Знауыры районы

Хуссар Иры аивдæр хъæу: меценат аразы кувæндæттæ Цъорбисы

344
(ранӕуӕггонд 14:10 14.10.2020)
Уæгъдибар хъæбысхæстæй Уæрæсейы сæйраг тренер Тедеты Дзамболаты азы размæ бафæндыд йæ райгуырæн хъæу Цъорбисы сæрмæ къуылдымæй скæнын хæрзарæст кувæн къуым. Хъæдрæбын уыдзæн кувæндон, аргъуан, дзæнгæрæгдон, фонтан, мæсгуытæ æмæ Гомарты дзуармæ бацæуæны æрдынæг

ЦХИНВАЛ, 14 окт — Sputnik, Плиты Фатимæ. Хуссар Ирыстоны Знауыры районы Цъорбисы хъæуы сæрмæ къуылдымыл фæуд кæны егъау кувæн комплексы арæзтад. Йе сконды ис рагон мыггаджы дзуар, рæстдинон аргъуан, фæлдыст æмæ бацæуæн мæсгуытæ.

Цорбис
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цъорбис

Цъорбисы ногдзинæдтæ арæзт цæуынц Уæрæсейы уæгъдибар хъæбысхæсты сæйраг тренер Тедеты Дзамболаты фæндон æмæ хæрдзтæй. Кувæн бынаты арæзтæдтæй дарддæр фæстаг дыууæ азы ивындзинæтæ сæ фæд ныууагътой хъæуыл дæр. Йæ тæккæ центры Пронейы доны сæртыл хид фæуд кæны цалцæг. Ӕнцойгæрæнты кæрæтты дыууæ фарс дæр æрбынат кодтой фæйнæ дыууæ æфсæн фыранкы, уыдон хъызгæ кæсынц æрбацæуæгмæ.

"Кавказаг фыранктæй цыппар сæвæрдтой хиды хъустыл. Хид йæхæдæг кæны Тедеты мыггаджы кувæн бынæттæм æмæ у Цъорбисы хъæумæ бахизæн. Дамгъæ "Т"-йæ та нысан кæнынц Тедеты мыггаг сæхи", - загъта арæзтады кусæг Рубен Абрамян.

Цорбис
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цъорбис

Хидæй чысыл фалдæр хъæуы астæу дæр хæрзарæзт цæуы сæрибар территори хъæуы административон бæстыхæйтты цур. Ам хъуамæ арæзт æрцæуа чысыл фæзуат, йæ фидыц та уыдзæн генералиссимус Иосиф Сталины бæрзонд цырт.

"Ӕртæ метр уыдзæн йæ бæрзæнд. Дзамболаты бафæндыд, йæ хъæуы центры цы фæзуат цæттæ кæны, уый баххæст кæнын советон фæтæджы цыртæй", - загъта арæзтады къухдариуæггæнæг Тедеты Георгий.

Сæйраг арæзтæдтæ, кæцытæ ныфс дæттынц ам скæнын Хуссар Иры иууыл уындджындæр цæрæн пункт, сты хъæуы сæрмæ къуылдымыл. Ивгъуыд аз ам сæвзæргæ арæзтадон фæзуат бонæй бон уæрæхдæр кæны. Раздæр ацы уæлвонг бынаты уыд мыггаджы уæлмæрд æмæ æрдæгкалд кувæндон.

"Мыггаджы дзуар арæзт фæцис, йæ раздæры хуызы йæ сарæзтам. Ныр ма йæм хъæуы бахæссын уазнывтæ, кæцытæ сæрмагондæй саразын кодтам. Йæ фарсмæ 20 метры бæрзæндæн мыггаджы мæсыг арæзт куы фæуа, уæд сæ афлæмбылай дæр фæуындджындæр кæндзыстæм", - дзуры Тедеты Георгий.

Уæлмæрды æмбондгæрæтты ис фæлдыст мæсгуытæ арæзтады инициаторæн йæ фыд Илья, йе 'фсымæр Ибрагим æмæ фыды æфсымæр Хъазбегæн. Бахизæн хъахъхъæнынц æфсæн домбайтæ.

  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    © Sputnik / Natalia Airiyan
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
  • Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ
    Фото из архива Георгия Тедеева
1 / 8
© Sputnik / Natalia Airiyan
Тедеты мыггаджы кувæндоны кæлæнтæ

"Фыццаг уал Тедеты Дзамболаты бафæндыд, йæ рагфыдæлтæ цы уæлмæрды ссардтой се ʻнусон бынат, уый æмбæлон уагмæ æркæнын æмæ сæнидзын кæнын мыггаджы дзуар. Фæлæ куыст куы сцайдагъ ис, уæд та йæ бафæндыд ноджы фылдæр саразын", - бафтыдта Георгий.

Уыимæ иумæ ма цайдагъ цæуы инфраструктурæ дæр - суагътой электроххах, дон, фæхуыздæр кодтой фæндаджы уавæр. Дзуарæй фалдæр та агъуысты бын бакодтой Чырыстийы номыл аргъуан. Арæзтадон куыстыты агъоммæ арфæ радта алайнаг епархийы динамонæг Иаков. Фæстæдæр ам Хуыцаумæскуывдтæ уадздзæн фыд Герман.

Цорбис
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цъорбис

"2021 азы кæронмæ, Хуыцауы фæндæй, хъуамæ фæуæм. Дыууæ километры дæрддзæфæй рауагътам дон, уыдзæн дзы фонтантæ, рухсытæ. Нывгæнджытæ Уалыты Захар æмæ Хетæгкаты Аслан цæттæ кæнынц цыппар стыр уазнывы - Чырысти, Сыгъдæг Гиуæрги, Мад Майрæм æмæ Николай Чудотворец. Уыдон сфæлынддзысты мæсгуыты фæрстæ", - загъта аразæг.

Аргъуаны цур сарæзтой дзæнгæрæгдон. Уый уыдзæн иуыл стырдæр Хуссар Иры, дæс дзæнгæрæджы скусынгæнæн уыдзæн телефоны руаджы дæр.

"Сæ уынæр хъуысдзæн комæй коммæ дæр. Иууыл хуыздæр æрмæг цы ис, уымæй скодтой дзæнгæрæгтæ", - бафтыдта Тедеты Георгий.

Цы сарæзтой, уый æмбæрц ма ам фæзындзæн фæстæдæр - дыууæ æфсæддоны цырт, сæ цырты рæбын фонтан, фæзындзæн дзы цæрæнуæттæ дæр.

"Дзамболтат, зæгъæн ис, алы бон дæр ис ам. Дзуры телефонæй æмæ йæ цæст ахæссы куыстытыл. Ноджы ма йæм фæзынд ног хъуыдытæ. Уый канд нæ сæйраг инвестор нæу, фæлæ ма проектгæнæг дæр, йæ зæрæдæ иууылдæр ам ис", - бафтыдта уый.

Храм в Цорбис
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цъорбис

Арæзтады къухдариуæггæнæг балхынцъ кодта, уалдзæджы кæй æрхондзысты ландшафтон дизайнерты дæр. Гæнæн ис æмæ фидæны та суа молодзандонон комплекс.

Социалон хызæгты ныр дæр парахт цæуынц арæзтады хуызджын нывтæ, Цъорбисы ныридæгæн дæр фæхонынц Хуссар Иры рæсугъддæр хъæу.

344
Къусраты Илья

Уазал æмæ стонгæй: куыд фервæзын кодтой иунæг лæджы Цхинвалы бархионтæ

644
(ранӕуӕггонд 11:38 01.03.2021)
Къусраты Илья ныридӕгӕн ис Хуссар Ирыстоны медико-социалон центры. Нæлгоймаг аззад адунейыл иунæгæй, нал ын ис зæрдиаг хиуæттæ. Уазал ӕмӕ стонгӕй мӕлӕтӕй нӕлгоймаджы фервӕзын кодтой Алайнаг епархийы моладзан ӕмӕ волонтертӕ

ЦХИНВАЛ, 1 мар – Sputnik, Плиты Фатимӕ. Афоныл аходӕн, хорз уавӕртӕ, хи хатӕн, ӕркаст ӕмӕ райгонд - ӕппӕт ацы хӕрзиуджытӕй ныридӕгӕн хайджын у Цхинвалы карджын цӕрӕг Къусраты Илья, кӕцы цалдӕр мӕйы размӕ фӕцӕймард уазал ӕмӕ ӕххормагӕй.

Къусраты Илья ныридӕгӕн ис Хуссар Ирыстоны медико-социалон центры. Нæлгоймаг аззад адунейыл иунæгæй, нал ын ис зæрдиаг хиуæттæ. Уазал ӕмӕ стонгӕй мӕлӕтӕй нӕлгоймаджы фервӕзын кодтой Алайнаг епархийы моладзан ӕмӕ волонтертӕ.

Илья Кусраев
© Photo : Лана Парастаева
Къусраты Ильяйы хатæн Турбазæйы

Алайнаг епархийы сӕйраг аргъуаны раздӕр ӕрвылсабаты арӕзтой ӕнӕргъ аходӕнтӕ иунӕг тыхст адӕмӕн. Ныридӕгӕн уыцы нывӕзт нӕ кусы, фӕлӕ моладзан рӕстӕгӕй-рӕстӕгмӕ уыцы адӕмы бӕрӕг кӕны сӕ цӕрӕнуӕтты.

"Туристон базӕйы иу чысыл къуымы цард. Моладзанмӕ фӕдзырдта цыппӕрӕм уӕладзыджы цӕрӕг, уый фехъусын кодта, нӕлгоймаг кӕй у иу къуыри ӕххормаг. Уыцы хабар уыд ноябры. Бацыдыстӕм ӕм ӕмӕ нын тыххӕй бакодта дуар", - радзырдта Sputnik волонтер Пæррæстаты Лана.

Йӕ ныхӕстӕм гӕсгӕ, карджын лӕг хуыссыд сынтӕгыл, йӕ цуры чысыл скъаппы уӕлтӕрхӕгыл уыд 500 сомы, уыдонмӕ нӕлгоймаг амыдта ӕмӕ куырдта дон.

"Дзырдта нын, дыууӕ бон дам доны хъӕстӕ нӕ дӕн, мæ риу дам судзы, ӕвӕццӕгӕн йӕ зӕрдӕйӕ тыхст. Уæд йæ къахыл дæр нал лæууыд", - загъта Лана.

Сылгоймӕтӕ цалдӕр хатты бабӕрӕг кодтой уым рынчыны ӕмӕ стӕй аскъуыддзаг кодтой алы амӕлттӕй дӕр уый бакӕнын Хуссар Ирыстоны медико-социалон центрмӕ.

"Хиуӕттӕ ӕмӕ йын бынтӕ нӕй. Уый центрмӕ бакӕнынӕн нын баххуыс кодта депутат Мулдарты Гарри. Дохтыр Дзуццаты Инара та йын сарӕзта рентген ӕмӕ ӕппӕт гӕххӕттытӕ", - балхынцъ кодта уый.

Илья Кусраев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Къусраты Илья

Пӕррӕстаты Лана ма радзырдта, зӕгъгӕ, уагдоны нӕлгоймагмæ афтӕ хорз ӕркастысты, ӕмӕ ныр йӕ къӕхтыл слӕууыд.

"1942 азы гуырд Къусраты Ильяйы райстам парламенты, сӕрмагондӕй Мулдарты лӕппуйы куырдиатӕй. Цард тынг уӕззау уавӕрты, йӕ хатӕн ранӕй-рӕтты уыд тасмачъийæ ӕмпъыст. Йӕ уӕлӕ та уыйбӕрц чъизи дарӕс уыд, ӕмӕ сӕ тыххӕй раластам. Уыдон иууылдӕр бахъуыд акалын", - радзырдта Sputnik центры хистæр Теблойты Чермен.

Медико-социалон центры ныр нӕлгоймагмæ ис хорз каст, рахицӕн ын кодтой хицӕн хатӕн.

"Ӕркастыстӕм ӕм. Бакодтам ӕй рынчындонмӕ, йӕ хуыз йӕхимӕ рцыд, къахыл слӕууыд. Иннӕтимӕ ныхас кӕны", - радзырдта уагдоны хистӕр.

Илья Кусраев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Къусраты Илья

Къусраты Ильяйӕн хӕстӕджытӕ дӕр ничи зыны. Нӕлгоймагӕн йӕ паспорты ис Къусратӕй иу нӕлгоймаджы телефоны номыр, фӕлӕ уый дӕр нӕ дзуапп кӕны.

"Бирӕтӕ мын лӕггад кодтой, Турбазайы ма куы цардтӕн, уæд - чи хӕлцадӕй, чи мигӕнӕнтӕй, чи та ӕхцайæ. Кургӕ ницы кодтон. Ир гыццыл у, фӕлӕ дзы хорз адӕм бирӕ ис. Хӕстӕджытӕ мын ис Гудзабары Кокойтӕй, нӕ ныййарджытӕ хотӕ уыдысты, стӕй дзы мӕхи мыггагӕй дӕр ис, фӕлӕ уыдонӕй мӕн никуы ничи рфарста", - радзырдта Илья.

Йæ ныхæстæм гæсгæ, уыдис ын мадызæнæгтæ дæр, фæлæ ныр уыдонæй сæрæгас ничиуал у.

"Беридзуары цардтӕн Къоркъуламӕ хӕстӕг. Фӕлӕ нӕ лидзын бахъуыд. Мӕ дыууӕ хо æмæ æфсымæр дӕр амардысты, сӕ маст мӕ бынтон бахордта", - радзырдта Илья.

Лӕг ныр сфидар ис ӕмӕ райзæрдæйæ цӕры центры, æрмæст ма катай кӕны, Турбазӕйы йӕ хатӕны цы мигӕнӕнтӕ баззад, уыдоныл.

644
Харебаты Заира йæ пациентимæ

Бузныджы аккаг дохтыр: Харебаты Заира рынчынтӕн хос кӕны дзырдӕй дӕр

187
(ранӕуӕггонд 13:51 20.02.2021)
Рынчын дохтыры хъару, зонындзинæдтæ æмæ арæхстдзинадыл куы баууæнда, йæхимидæг фидарæй куы зæгъа, адзæбæх мæ кæндзæн, уæд уымæн æнæрцæугæ нæй, нымайы нуæртты дохтыр

ЦХИНВАЛ, 20 фев – Sputnik. Дриаты Лейла. Дæсныйæдтæй æппæтæй ахсджиагдæр,  зындæр æмæ вазыгджындæр дохтыры дæсныйад у. Медицинæйы дæсныйад у уды æмæ зæрдæйы сгуыхтдзинад. Домы удуæлдайад æмæ сыгъдæг хъуыдытæ. Хорз дохтыры алы хатт дæр Хуыцауæй лæвæрд фæхонынц, ома йæм Хуыцауæй лæвæрд курдиат ис. Ахæм миниуджытæй се ‘ппæтæй дæр æххæст у нуæртты дохтыр Харебаты Заира.

Адæймаг æвзæр ныхас, тарст ныхас куы фехъусы, уæлдайдæр дохтырæй, уæд уый у маргæй фыддæр, æмæ лæг фесæфы йæ адзалæй раздæр. Лæгъз ныхас та у сой, хуры тын, цъæх арвы рухс, цин, базырджын маргъау, фидар. Лæгæн фесæфы йæ низ, дохтырæй уынгмæ куы рацæуы, уæд.

"Рæвдауæн ныхас æппæт хостæй тыхджындæр у. Ныртæккæ медицинæ стыр къахдзæфтæ акодта размæ, фæзынд бирæ ног хостæ æмæ ифтонггæрзтæ. Уый махæн фадат дæтты адæмæн хæрзхъæд лæггад кæнынæн", - зæгъы Заира.

Рынчын дохтыры хъару, зонындзинæдтæ æмæ арæхстдзинадыл куы баууæнда, йæхимидæг фидарæй куы зæгъа, адзæбæх мæ кæндзæн, уæд уымæн æнæрцæугæ нæй. Ныфсæй аразгæ у алцы дæр…

"Бузныг, Заира, дæ къухтæ фæрнæй фæдар, дæ лæггад бирæ", - ахæм зæрдæйæ цæуæг ныхæстæ арæх фехъусы рынчынтæй. Уарзынц æй йæ фæлмæндзинад æмæ арæхстдзинады тыххæй. У сыгъзæрин адæймаг æмæ фæлтæрд дохтыр. Фыццаджыдæр йæхицæй карзӕй домы куыст.

"Ныртæккæ тæссаг рæстæг у. Ацы тыхст рæстæджы кусын райдыдтон уæззау рынчынтимæ Республикон клиникон рынчындоны. Карз низимæ тохы бацæугæйæ, дохтыртæ, медицинон хотæ, æппæт медицинон персонал архайдта æххуысхъуаг адæмы фарсмæ балæууыныл", - дзуры Заира.

Æнæнцой адæймаг у Заира, ис æм рæсугъд нысæнттæ æмæ фæндтæ. Йе ‘ххуыс искæй куы бахъæуы, уæд дзы уайтагъд айрох вæййы йæ фæллад æмæ рынчынмæ атагъд кæны хæдзармæ дæр.

Цæмæй рынчынæн йæ зæрдæ ма асæтта, низ йæхицæй фæсура, уый тыххæй дохтыр йæ фарсмæ хъуамæ хъæддыхæй лæууа æмæ дзы ныфс бауадза. Ахæм у йæ хъуыды Харебаты Заирайæн.

"Дохтыр хъуамæ йæхиуыл куса, ахуыр кæна алы бон дæр, алы бон дæр исты ногдзинад хъуамæ базона, æнæ уымæй хорз дохтыр нæй", - зæгъы, æнусы æмбис медицинæйы фадыджы чи бакуыста, уыцы фæлтæрд дохтыр.

Йæхæдæг дæр йæ размæ ахæм бæрзонд нысæнттæ кæй æвæрдта, æмæ сæ кæй æххæст кодта, уый тыххæй медицинæйы йæ хъысмæт рауад амондджын. Стæй канд медицинæйы нæ. Уæздандзинад йæ алы уæнджы дæр кæмæн ис, хуымæтæг, фæлæ куырыхон сылгоймаг, дæсны æмæ фæлтæрд дохтырæн Хуыцау ракодта стыр лæвар ныййарæджы, бинонты амондæй дæр.

187
Хъӕбӕр цардуагон ӕвзарӕнты пресс кӕнынӕн фӕзуат

Хуссар Иры скусдзӕн бырондоны фӕзуат

7
Хъӕбӕр цардуагон ӕвзарӕнты пресс кӕнынӕн фӕзуаты арӕзтад балхынцъ ис – уый руаджы зынгӕ фӕкъаддӕр уыдзӕн зианхӕссӕг ӕндӕвдад экологимӕ

ЦХИНВАЛ, 5 мар — Sputnik, Хъуылымбегты Азӕмӕт. Хъӕбӕр цардуагон ӕвзарӕнты пресс кӕнынӕн фӕзуаты арӕзтад балхынцъ ис, фехъусын кодта Хуссар Ирыстоны арӕзтад, архитектурӕ ӕмӕ ЦКХ министрады минӕвар Къацты Сослан.

Фӕзуат ис ног быроны полигоны цур, кӕцы сарӕзтой Цхинвалы районы Ирыхъӕуы. Уым сарӕзтой ангар, кӕдӕм ласдзысты бырон, уый фӕстӕ та йӕ пресс кӕндзысты. Уый фӕдыл бӕстыхайы сӕвӕрдтой сӕрмагонд техникӕ.

Площадки для компактирования твердых коммунальных отходов (ТКО)
© Sputnik / Азамат Кулумбегов
Хъӕбӕр цардуагон ӕвзарӕнты пресс кӕнынӕн фӕзуат
"Ифтонггарз кусы. Ӕвзарӕнтӕ пресс кӕнынӕн фӕзуатимӕ полигон цӕттӕ у эксплуатацимӕ раттынмӕ. Тагъд рӕстӕджы скусдзӕн", - банысан кодта Къацты Сослан.

Полигоны территорийыл сӕвӕрдтой вагонтӕ персоналӕн, афтӕ ма дзы ауагътой электрохызӕгтӕ, йӕ бацӕуӕнты та ӕвӕрд ӕрцыд асфальт.

Арӕзтады министрады специалисттӕ куыд банысан кодтой, афтӕмӕй ацы методикӕйы руаджы зынгӕ фӕкъаддӕр уыдзӕн зианхӕссӕг ӕндӕвдад экологимӕ. Полигонӕй Присы иууыл ӕввахсдӕр цӕрӕг бӕстыхаймӕ у 2,5 километры. Йӕ эксплуатацийы ӕмгъуыд у 25 азы.

Объект арӕзт ӕрцыд инвестицион программӕйы фӕлгӕтты.

7