Хуссар Иры 30 азы размæ зæххæнкъуыст Козаты Ренайы мысинæгты

Мæ фыды сæр иу æхсæвмæ сурс ис: Хуссар Иры 1991 азы зæххæнкъуыст Козаты Ренайы мысинæгты

101
(ранӕуӕггонд 14:31 29.04.2021)
Чызг æрымысыд 1991 азы 29 апрелы зæххæнкъуыст, йæ цæстыты раз йæ скъола куыд ныккалд, йæ райгуырæн район нал зынд рыгæй, йæ фыдæн та фыр мæтæй иу суткæмæ сурс ис йæ сæр

ЦХИНВАЛ, 29 апр - Sputnik, Плиты Фатимӕ. Хуссар Иры Дзауы районы 30 азы размæ уалдзæджы ницы рагзагъд кодта, стыр фыдбылыз кæй æрцæудзæн Ирыстоныл, æрмæст дыууæ бон раздæр æнахуыр тынг сарæх сты кæлмытæ, мысы Дзауы скъола-интернаты уæды фæндзæм къласы ахуырдзау Козаты Рена.

Хуссар Ирыстоны 30 азы размæ æрцыд егъау æрдзон бæллæх, иууыл тынгдæр зæххæнкъуысты тых уыд Дзауы районы (8,5 баллы). Иу уысммæ зæххы къорийæ фæтары Хахеты хъæу. Бæллæх ахаста æмткæй 59 адæймаджы цард, уыдонæй 21 уыдысты сывæллæттæ.

Козаты Рена 1991 азы 29 апрелы 12 сахат æмæ 13 минутыл иннæ скъоладзаутимæ хъазыд сæ скъола-интернаты уынджы. Уыцы бон Козатæ æгас бинонтæй - ныййарджытæ сæ æртæ чызгимæ - уыдысты скъолайы. Ренайы фыд уæд куыста интернаты директорæй, йæ мад та ахуыргæнæгæй. Фæлæ хистæртæ ацыдысты митингмæ. Хæстæфхæрд Ирыстон ралæууыд Гуырдзыстоны фæнды ныхмæ - уæд хъавыдысты Дзау æмæ Знауыры статустæ аивын. Сывæллæттæ та хъазыдысты кæрты.

"Митинг хъавыдысты ауадзын фæссихор, фæлæ йæ стæй аргъæвтой 12 сахатмæ, уый фæрцы фыдбылыз æрæййæфта адæмы уынгты æмæ аирвæзтысты", - радзырдта Рена.

Ренайы ныхæстæм гæсгæ, зæххæнкъуыстæй дыууæ бон раздæр æнахуыр тынг сарæх сты кæлмытæ. Скъоладзутæ–иу сæ ахсгæ дæр æркодтой цалдæргæйттæй.

"Иутæ дзырдтой, ома райхъал сты æмæ рабырыдысты, фæлæ сæ нымæц уыд æнахуыр бирæ. Хистæртæ дæр дзырдтой, уый бæрц дзы кæй никуы федтой. Уый фæстæ ацы хабар дæр бастой зæххæнкъуыстимæ", - мысы Козаты Рена.

Последствия землетрясения в поселке Дзау и Хахет, произошедшего в 1991 году
Хуссар Иры 30 азы размæ зæххæнкъуыст

Зæххæнкъуысты рæстæджы цы арæзтæдтæ ныккалдысты Дзауы районы, уыдон нымæцы уыд интернат дæр. Фæлæ мин ахуырдзауæй фылдæрæй уыцы уысм скъолайы разындысты æрмæстдæр дыууæ къласы ахуырдзаутæ. Уыдонæй æртæ дыккагкъласоны амардысты кæлæнты бын.

"Уроктæй нæ ссæрибар кодтой æмæ хъазыдыстæм уынджы. Ӕвзæр æй хъуыды кæнын, фæлæ райдыдта æнхуыр гуыбар-гуыбур. Стæй кæлын райдыдтой интернаты ныхмæ базарадон центры рудзгуытæ, сыстад æнхуыр рыг", - мысы чызг.

Сывæллæттæ тасы бахаудтой æмæ лидзын райдыдтой скъолайы æмбонды рдæм, уым хистæртæ сæ размæ ратындзыдтой æмæ сæ истой йæ сæрты.

"Лидзгæ-лидзын афæлдæхтæн æмæ фæстæмæ акастæн. Интернаты дыууæуæладзыгон корпусæй ма аззад йæ дыууæ кæроны, аннæ иууылдæр ныккалд", - загъта уый.

Уый фæстæ цаутæ Рена хъуыды кæны æвзæрдæр, йæ зæрдыл ма лæууы æрмæст, ахуыргæнджытæ сæ куыд æмбырд кодтой фæткъуыбæлæсты аууонмæ.

Зæххæнкъуысты фæстæ йæ фыд Козаты Роланд уыд бæллæхы фæстиуджыты хъуыддæгты, уымæ гæсгæ йæ йæ бинонтæ федтой æрмæстдæр дыккаг изæр.

"Зæххæнкъуысты фæстæ нæм мæ фыд бацыд æмæ нæ бафарста, куыд стæм, стæй дыккаг изæрмæ мах уый нал федтам. Хæдзармæ куы æрбацыд, уæд æй нал базыдтам - йæ сæр иууылдæр уыд урс-урсид. Уæд ыл цыд æрмæст 41 азы. Мæ хо æнхъæлдта, рыгæй йын кæй сурс ис æмæ йын æй сæрфын райдыдта. Цасдæр рæстæджы фæстæ та йæ сæры хъуынтæ фæстийæ чысыл фæсау сты, фæлæ уæддæр урсхилæй баззад", - радзырдта Рена.

Хуссар Ирыстоны 1991 азы зæххæнкъуыст иууыл стырдæр зиан æрхаста Дзауы районæн. Стыр хъыгдард ма баййæфта Знауыры район дæр.

101
Юбилейон уæрмытæ: мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ

Юбилейон уæрмытæ: мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ

42
(ранӕуӕггонд 13:56 19.07.2021)
Советон уынг йæ уæрмимæ иунӕг нӕу, ӕвзӕр рахизӕн ис Богирийы алвӕндагыл, Джиоты Аланы проспектыл Тӕболты Сергейы уынгмӕ хӕстӕг, 8 июны ӕмӕ ӕндӕр рӕтты. Плиты Ароны уынгыл та егъау дзыхъхъ фӕзынд арӕзтадӕн аз дӕр нӕма рацыд, афтӕ

ЦХИНВАЛ, 19 июл — Sputnik, Плиты Фатимӕ. Хуссар Ирыстоны столицӕйы ногарӕзт фӕндӕгтыл сарӕх сты дзыхъхъытӕ. Аразджытӕ фӕндаджы проблемон хӕйттӕ ноджы скъахынц ӕмӕ афтӕ лӕууынц къуыригай, мӕйгай.

"Советон уынджы тӕккӕ астӕу дзыхъхъ аразджытӕ уӕрӕх скъахтой. Рагӕй афтӕ лӕууы, цыма кусджытӕ йӕ юбилеймӕ кӕсынц. Стӕй ма дзы ӕдзух лӕууы стыр уӕзласӕн машинӕ, цыма йӕ билет афтӕ ист у. Дзыхъхъы иувӕрсты ацӕуынӕн шофыртӕ раскъӕрынц ныхмӕлӕууӕг хаххмӕ. Ӕвзӕры аварион уавӕр. Нæ йæ æмбарын, цас йæм хъуамæ кæсой", - радзырдта Sputnik горӕты цӕрӕг Михаил.

Советон уынг йæ уæрмимæ иунӕг нӕу, ӕвзӕр рахизӕн ис Богирийы алвӕндагыл, Джиоты Аланы проспектыл Тӕболты Сергейы уынгмӕ хӕстӕг, 8 июны ӕмӕ ӕндӕр рӕтты.

Плиты Ароны уынгыл та егъау дзыхъхъ фӕзынд арӕзтадӕн аз дӕр нӕма рацы, афтӕ.

"Канализацийы люкмӕ хӕстӕг асфальт ныххаудта бынмӕ. Пыхсытӕй дзы ркалдтой. Исты фыдбылыз куы рцӕуа, уӕд сыл хъӕуы хъаст бахӕссын",- радзырдта ацы уынджы цӕрӕг Эльбрус.

Горӕты администрацийы цалцӕггӕнӕг-арӕзтадон хайады хистӕр Гӕззаты Инал ныфс радта 15 августмӕ ӕмбӕлон уагмӕ ӕркӕнын столицӕйы уынгтӕ.

Ямы на дорогах Цхинвала
© Sputnik / Natalia Airiyan
Юбилейон уæрмытæ

"Бӕрӕг нын у ацы проблемӕ. Нырмӕ асфальтон заводтӕ нӕ куыстой, фӕлӕ Ереды рауагъдад сцайдагъ ис ӕмӕ ӕввахс бонты бавналдзыстӕм куыстмӕ. Августы райдайӕнмӕ сӕ аиуварс кӕндзыстӕм", - загъта уый.

Цалцӕггӕнӕн куыстытӕй дарддӕр ма уагдоны бӕрны ис бирӕуӕладзыгон хӕдзӕртты кӕртытӕ. 2021 азы нывӕзты ис вокзалгӕрон уынджы ӕртӕ кӕрты.

Улица Советская. Ямки на дорогах
© Sputnik / Фатима Плиева
Мэрийы ныфс дӕттынц Цхинвалы асфальты згъуыдтытӕ аиуварс кӕнын мӕймæ
42
Тристан

Фараст азы рӕстӕгмӕ уавӕрты: куыд цӕрынц Зардиаты хъӕуы адӕм хӕрам бӕстӕты хсӕн

166
(ранӕуӕггонд 12:36 19.07.2021)
Бестауты Тристан ӕмӕ йӕ бинонты хъысмӕтыл Sputnik фыста дыууӕ азы размӕ, лӕджы царды уӕдӕй нырмӕ хорзӕрдӕм ницы фӕивта. Тристан ӕмӕ Людмила фӕстӕмӕ цӕрынц арӕнты астӕу, сӕ зӕнӕджы уынынц стӕм хатт, Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат сын ис режиммӕ гӕсгӕ

ЦХИНВАЛ, 15 июл — Sputnik, Плиты Фатимӕ. Хуссар Ирыстоны 2008 азы ирон-гуырдзиаг хӕстӕй цыппар азы фӕстӕ сцайдагъ бӕстӕйы арӕнтӕ сбӕрӕг кӕнын ӕмӕ банысан кӕныны куыст. Демаркаци ӕмӕ делимитацийы фӕрдыл къамис республикӕйы фылдӕр цӕрджытӕн ӕрхаста ӕдасдзинады гарантитӕ, стӕмтӕн та - ӕдзухон проблемӕтӕ.

2012 аз Хуссар Ирыстоны Цхинвалы районы Зардитаты хъӕуы цӕрджыты бакодта проблемӕты ахӕсты. Арӕн нысангӕнджытӕ ныллыг кодтой хъӕу ӕртӕ хайыл - иутӕ ныр цӕрынц Хуссар Ирыстоны, аннӕтӕ Гуырдзыстоны, ӕртыккӕгтӕ дыууӕ арӕны хсӕн зонӕйы. Бестауты Тристаны бынтӕ та ахаудтой Гуырдзыстонмӕ.

Тристан Бестаев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Бестауты Тристан

Бестауты Тристан ӕмӕ йӕ бинонты хъысмӕтыл Sputnik фыста дыууӕ азы размӕ, лӕджы царды уӕдӕй нырмӕ хорзӕрдӕм ницы фӕивта. Тристан ӕмӕ Людмила фӕстӕмӕ цӕрынц арӕнты астӕу, сӕ зӕнӕджы уынынц стӕм хатт, Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат сын ис режиммӕ гӕсгӕ.

Ацӕргӕ нӕлгоймаг уазджытӕн ӕвдисы йӕ ирон паспорт ӕмӕ къухӕй амоны йӕ цӕрӕнуӕттӕм, кӕцытӕн сӕ адрес Хуссар Ирӕй фӕивта Гуырдзыстонмӕ.

Тристан ныр дӕр йӕ проблемӕты тыххӕй уацхӕсджытимӕ дзуры ӕфсӕн хызӕджы аннӕ фарсӕй. Дыууӕ хӕрам бӕстӕйы арӕнты хсӕн цӕрджытӕ сӕ хӕдзӕртты нӕ уыдысты иу азӕй фылдӕр - коронавирусы пандемийы рӕстӕг арӕны сӕрты цъиу атӕхын дӕр нӕ уагътой.

"Иу аз ӕмӕ ӕрдӕджы бӕрц нӕ хӕдзӕртты нӕ уыдыстӕм, нӕ муртӕ ныппаплой сты. Хуымзӕххытӕ скӕрдӕг сты. Фӕкуыстам, тыллӕг ӕркодтам ӕмӕ ныр та ног фыдбылыз - нӕ тыллӕгӕн аласӕн нын нӕй", - дзуры дыууӕ арӕны хсӕн цӕрӕг Чысиаты Мзия.

Зындзинӕдтӕ азӕй-азмӕ кӕнынц карздӕр. Ныридӕгӕн ма ацы бинонты сӕйраг проблемӕ у сӕ тыллӕджы базары уӕй кӕныны хъуыддаг. Иу мӕй арӕны сӕртыл рахӕссӕн ис ӕрмӕст 50 килограммы.

"Кӕд горӕты дыргъ сӕдӕ сом у, уӕд ӕй мах та 50 сомыл уӕй кӕндзыстӕм. 50 килограммы махӕн цы у, мӕнӕргъы, фӕткъуы ӕмӕ цывзы ӕркӕнӕм тонгай мӕ сӕ стӕй цы фӕкӕнӕм? Бон мӕнӕргъы ӕртонын 25 ведрайы. Зӕгъынц, зӕгъгӕ сӕ мах ӕлхӕнӕм Гуырдзыстоны, фӕлӕ ӕрбацӕуӕт мӕ нын фенӕт нӕ дыргъдӕттӕ, ӕрмӕст цывзы ныссагътам цалдӕр гектары. 8 тонны ӕркӕнӕм сӕнӕфсир", - нымайы йӕ тыллӕг Мзия.

Хъӕуы цӕрджытӕ хицауадмӕ ныффыстой фыстӕг дӕр, цӕмӕй сын сисой сӕ тобӕ, фӕлӕ нырма дзуапп нӕ райстой.

Хелчуа
© Sputnik / Natalia Airiyan
Цывзы

Тристан карантины рӕстӕджы цард Дзӕуджыхъӕуы йӕ фыртимӕ, фӕлӕ цӕгаттаг климат лӕг ӕмӕ йе 'мкъайыл ӕвзӕрӕрдӕм ӕндавы.

"Нӕдӕр дзы мӕхӕдӕг фӕразын, нӕдӕр ме 'мкъай. Ам уӕддӕр фылдӕр уарзын. Аннӕ проблемӕтыл хъӕцӕм, ӕрмӕст нын ацы тобӕ куы сисиккой, уӕд нӕ фыдӕбон ӕмӕ нӕ фӕллой ӕнӕхъуаджы нӕ кӕниккой", - дзуры Бестауты Тристан.

Нӕлгоймаджы цардыл гӕнӕн ис ӕмӕ ахуыр кӕной Ирыстоны истори - уый цалдӕр хатты бахъуыд алидзын ӕмӕ ныууадзын йӕ муртӕ ӕмӕ бынтӕ, стӕй та иу ӕбаздӕхт фӕстӕмӕ. Йӕ муртӕ фесӕфта, йӕхи цӕстӕй федта, сыхаг цӕрӕн хъӕу Гуырдзы фӕнык куыд фестын кодтой, фӕлӕ нӕлгоймаг ныр дӕр тырны ӕрмӕстдӕр сабырадмӕ.

"Бирӕ ӕвзӕрдзинӕдтӕ рцыд, фӕлӕ цы гӕнӕн ис. Мӕн фӕнды, цӕмӕй уа сабырад, ам дӕр ӕмӕ ӕппӕт дунейы дӕр", - дзуры уый.

Кусаг нӕлгоймаг куыд нысан кӕны, афтӕмӕй Гуырдзиаг арӕннысангӕнджытӕ дӕр алыхатт иу зӕрдӕйы уагыл нӕ вӕййынц ӕмӕ йӕ бахъӕуы йӕ тыллӕг быдыртыл рахизын кӕнын.

"Хуымтыл рацӕуын, мӕ тыллӕг раласын тачкӕйыл, цъыфдзастты ныххауын, фӕлӕ цы бакӕнон", - бафтыдта Тристан.

Хелчуа
© Sputnik / Наталья Айриян
Ирыстонмӕ ӕрбахизыны фадат цӕрджытӕн ис режиммӕ гӕсгӕ

Хуыздӕр уавӕрты нӕй йӕ сыхаг Мзия дӕр. Йӕ ныхӕстӕм гӕсгӕ, Зардиаты хъӕу, кӕцы скарста арӕны дих, цард 45 ирон ӕмӕ цалдӕр гуырдзиаг бинонтӕ. Цалынмӕ арӕнтӕ нӕ банысан кодтой, уӕдмӕ Гуырдзыстон газ уагътой хъӕутӕм.

"Уӕд газ сӕхи хъӕу Меретӕй мидӕгдӕр нӕ рауагътой - Зардиаты хъӕу нымадтой ирон территорийыл, фӕлӕ стӕй сӕ пост нӕ хъӕуы сӕвӕрдтой", - радзырдта сылгоймаг.

Арӕнӕхсӕн хибардзинадӕн ма ис иу ӕппӕрццӕг ӕндӕвдад - тыхст рӕстӕджы цӕрджытӕм нӕ хӕццӕ кӕны тагъд медицинон ӕххуыс.

"Иу карджын лӕг фӕтыхст, фӕлӕ нӕм тагъд ӕххуыс не 'рбацыд. Уыцы лӕг ныр сӕрӕгас дӕр нал у, фӕлӕ ахӕм уавӕрты цардӕй дӕр тыхсӕм", - бафтыдта уый.

Тристан Бестаев
© Sputnik / Natalia Airiyan
Бестауты Тристан

Зардиаты хъӕуы цӕрджыты сыхаг Хелчуайы цӕрджытимӕ бӕтты ноджы иу проблемӕ - дыууӕ цӕрӕн пункты цӕрӕгад дӕр тыхсынц мобилон бастдзинады хъуагдзинадӕй.

"Мах бахъуыд балхӕнын Гуырдзыстоны sim-картӕтӕ, бынӕттон бастдзинад ӕрмӕст ранӕй рӕтты чысыл ӕрцахсы", - дзуры Хелчуайы цӕрӕг Уалыты Фатимӕ.

Уый ма бафтыдта, фӕстаг рӕстӕджы сӕ хъӕуы кӕй ис ӕвӕрццӕг ивындзинӕдтӕ дӕр - сӕвӕрдтой рухсы цӕджындзтӕ, ивынц кӕцыдӕр хӕдзӕртты агъуыстытӕ, фӕзынд донхӕры дон.

Хелчуайы хъӕуы ныр дӕр дзӕвгар адӕм цӕры, фӕлӕ ам дӕр советон дугмӕ абаргӕйӕ бирӕ хӕдзӕртты дуӕрттӕ сӕхгӕдтой гуыдырыл. Цӕрджыты ма ам уромынц тыллӕгджын дыргъдӕттӕ ӕмӕ столицӕмӕ ӕввахс ӕвӕрд.

166
Парламенты сесси

Хуссар Иры парламент фæнд кæны ауадзын сесси майрæмбоны

0
(ранӕуӕггонд 15:04 03.08.2021)
Уымæй размæ закондæттæг органы рабадт фæкъуыхцы ис кворумы æнæуæвынады аххосæй. Депутатты хсæн æнæразыдзинад сæвзæрд Центрæвзарæнкомы уæнгты снысан кæныны процедурæйы фæдыл

ЦХИНВАЛ, 3 авг – Sputnik, Козаты Диана. Хуссар Ирыстоны парламент снысан кодта радон рабадты датæ, уый фæнд кæнынц ауадзын майрæбоны, 6 августы, фехъусын кодта спикер Тадтаты Алан ПТРК "Ир" –ы эфиры.

Парламенты рабат, кæцыйы рæстæджы хъуамæ æркастаиккой президенты æнхъарæнмæ ЦӔК сæрдары бынатмæ æмæ фидар æрцыдаид йе ʻсконд, нæ ацыд.

"Мах хъуамæ æркæсæм медикты фиддонты фарстмæ, бахæссæм ивындзинæдтæ бюджетмæ, кæцытæ хауынц электрохаххы фæстауæрцон линийы арæзтадмæ. Боны фæткыл ма ис централон æвзарæн къамисы сконд сфидар кæныны фарст, архайгæйы æмгъуыд фæуд кæны 16 августы", - загъта Тадтаты Алан.

Уый ныфс бавæрдта, алцыдæр кæй уыдзæн "законы фæлгæтты".

"Алкæцы депутатæн дæр бар ис схъæлæс кæнын иу кæнæ иннæ кандидаты тыххæй, ахæм хаххыл цæудзæн хъæлæсæппæрст", - бафтыдта уый.

0